ارزهای دیجیتال طی سالهای اخیر توجه بسیاری از سرمایهگذاران و کاربران را به سوی خود جلب کردهاند و مفهوم صرافی غیرمتمرکز (DEX) به یکی از اصول اساسی اکوسیستم بلاکچین تبدیل شده است. حالا اگر هنوز برایتان سوال است که ارز دیجیتال چیست؟ و چرا استفاده از صرافیهای غیرمتمرکز مانند یونیسواپ (Uniswap) و سوشیسواپ (SushiSwap) اینقدر اهمیت دارد، در این مقاله به مقایسه ویژگیها، مزایا و معایب و عملکرد یونی سواپ و سوشی سواپ در بازارهای مالی خواهیم پرداخت تا شما را در انتخاب بهترین گزینه برای معاملات غیرمتمرکز داراییها راهنمایی کنیم.
یونیسواپ چیست؟
ارز یونی سواپ چیست؟ یونیسواپ در سال ۲۰۱۸ بهدست هیدن آدامز توسعه یافت و مبتنی بر بلاکچین اتریوم فعالیت خود را آغاز کرد. این پروتکل نمونهای بارز از بازارساز خودکار (AMM) است که با حذف واسطهها، معاملات همتا به همتا را ممکن میسازد و مفهوم صرافی غیرمتمرکز را گرچه ساده، اما بسیار کارآمد پیادهسازی میکند.
فرآیند کار یونیسواپ بر اساس استخرهای نقدینگی بنا شده؛ کاربران با سپردهگذاری جفتارزهای دیجیتال خود، تأمین نقدینگی را برعهده میگیرند و در مقابل کارمزد معاملاتی دریافت میکنند. هر تراکنش بدون کارگزار انجام میشود و قیمت هر توکن بهوسیله فرمول ریاضی مبتنی بر موجودی استخر تعیین میشود. این روش علاوه بر تسهیل خرید ارز دیجیتال، باعث میشود تا کاربران بتوانند به راحتی در صرافی غیرمتمرکز یونیسواپ تراکنشهای خود را انجام دهند.
سوشیسواپ چیست؟
برای مقایسه یونیسواپ با سوشیسواپ بهتر است بدانیم ارز سوشی سواپ چیست؟ در سال ۲۰۲۰، سوشیسواپ با الهام از یونیسواپ و با رویکرد تغییر یافته پا به عرصه گذاشت. طراحی آن در ابتدا بر مبنای کد یونیسواپ بود و به همین دلیل شباهتهای ظاهری و عملکردی زیادی میان آنها دیده میشود. سوشیسواپ در جریان پیدایش خود، نقدینگی یونیسواپ را با ارائه مشوقهای بیشتر به سمت خود جلب کرد و همین استراتژی باعث رشد سریع آن شد.
مانند یونیسواپ، سوشیسواپ نیز از AMM و استخرهای نقدینگی بهره میگیرد. کاربران میتوانند داراییهای خود را سپردهگذاری کرده و به تامین نقدینگی بپردازند. اما وجه تمایز اصلی سوشیسواپ، افزوده شدن سیستمهای جانبی همچون استیکینگ و پاداشدهی است که موجب انگیزه بیشتر کاربران برای مشارکت شده است.
مقایسه ویژگیهای اصلی
یونیسواپ و سوشیسواپ هر دو عملکردی مشابه دارند اما در جزئیات و امکانات تفاوتهای قابلتوجهی وجود دارد. برای انتخاب یکی از این دو پلتفرم، بررسی چند پارامتر کلیدی حائز اهمیت است، چرا که این شاخصها میتوانند تجربه کاربری، هزینههای معاملاتی و سود حاصل از فعالیت را برای کاربران به شکل چشمگیری تغییر دهند.
مقایسه جزئی این ویژهگیها، کاربران را قادر میسازد تا بسته به نیاز، دانش و هدف خود بهترین تصمیم را اتخاذ نمایند. در ادامه با بررسی دقیق این موارد مواجه خواهیم شد.
رابط کاربری و تجربه کاربری (UI/UX)
یونیسواپ با طراحی مینیمال و رابط کاربری ساده، ورود و استفاده برای کاربران تازهوارد را بسیار آسان کرده است. سرعت بارگذاری، نبود پیچیدگی گرافیکی و فرایند گامبهگام تبدیل توکن از نقاط قوت مهم یونیسواپ محسوب میشود.
در سوی دیگر، سوشیسواپ نیز از قالبی مشابه بهره میبرد اما با افزودن سیستمها و بخشهای جانبی، برای کاربران حرفهایتر امکانات بیشتری ارائه میدهد. بخشهایی همچون استیکینگ و وامدهی با وجود جذابیت، ممکن است دچار پیچیدگی شود و کاربران مبتدی را با چالشهایی مواجه کند.
کارمزدها
در هر دو پلتفرم برای انجام معاملات، کارمزد ثابتی دریافت میشود. کارمزد معامله در یونیسواپ معمولاً ۰.۳٪ است که برای تأمینکنندگان نقدینگی اختصاص مییابد. در سوشیسواپ نیز نرخ کارمزد مشابه اما به شکل متنوعتر میان ارائهدهندگان نقدینگی و دارندگان توکن SUSHI تقسیم میشود.
نقدینگی
نقدینگی یکی از عوامل تأثیرگذار بر کیفیت اجرای معاملات است. یونیسواپ بهخاطر سابقه بیشتر و شهرت بالاتر، معمولا دارای حجم نقدینگی بیشتری نسبت به سوشیسواپ است که موجب کاهش لغزش قیمت و اجرای سریع معاملات میشود.
توکنهای بومی
UNI (توکن یونیسواپ) و SUSHI (توکن سوشیسواپ) هر دو نقش کلیدی در مدل کسبوکار و حاکمیت پلتفرم دارند.
| ویژگی | یونیسواپ (UNI) | سوشیسواپ (SUSHI) |
| کاربرد | حاکمیت، استیکینگ محدود | حاکمیت، استیکینگ، پاداشدهی |
| مزایای دارندگان | حق رأی درباره بهروزرسانی پروتکل | دریافت سود از کارمزدها و تصمیمگیری |
| توزیع پاداش | محدود و مشروط | گسترده و منظم |
پشتیبانی از پروژهها و توکنها
یونیسواپ با لیست کردن طیف وسیعی از توکنها، مسیر ورود پروژههای جدید به بازار را هموار میکند اما فرآیند تأیید و لیست شدن نسبتاً سختگیرانه است. در مقابل، سوشیسواپ با ساختار جامعهمحور، پشتیبانی بیشتری از پروژههای کوچک به عمل میآورد و روند لیست شدن سادهتری دارد که موجب تنوع فوقالعاده توکنها در این صرافی شده است.
مزایای یونیسواپ
یونیسواپ با بهرهگیری از اصول بازارساز خودکار، یکی از سریعترین و مقیاسپذیرترین صرافیهای غیرمتمرکز بازار است. زیرساخت امن و بهینه امکان انجام معاملات در کمترین زمان و با کمترین خطا را فراهم میکند.
سابقه طولانیتر و اعتبار بالای یونیسواپ در میان جامعه ارز دیجیتال، اعتماد کاربران و پروژهها را جلب کرده و باعث شده تا حجم عظیمی از فعالیتهای بازار و نقدینگی به سمت این پلتفرم هدایت شود. تنوع استخرهای نقدینگی و گستره وسیع توکنها از دیگر نقاط قوت یونیسواپ بهشمار میرود.
- سرعت و مقیاسپذیری: یونیسواپ به لطف کدنویسی بهینه و معماری AMM، معاملات را با سرعت بسیار بالا پردازش کرده و نسبت به بسیاری از DEXهای دیگر برتری عملکردی قابلتوجهی دارد.
- شهرت و اعتبار در جامعه ارز دیجیتال: حضور فعال در فضای بلاکچین و استقبال پروژههای معتبر، یونیسواپ را به مرجعی مورد اطمینان برای معاملهگران تبدیل کرده است.
- تعداد استخرهای نقدینگی و تنوع توکنها: با گستردگی استخرها و امکان معامله انواع توکن، کاربران همیشه با گزینههای متعدد روبرو هستند و محدودیتی در انتخاب پروژههای مورد علاقهشان ندارند.
مزایای سوشیسواپ
سوشیسواپ در کنار امکانات رایج DEXها، سیستمهای منحصربه فرد دیگری را ارائه نموده که باعث تمایز این پلتفرم شده است. علاوه بر امکان معامله توکنها، تسهیلاتی مانند استیکینگ، وامدهی و کسب درآمد از طریق سپردهگذاری داراییها در سوشیسواپ فراهم است.
اکوسیستم فعال این صرافی توسط جامعهای پویا و بهروز هدایت میشود. توکن SUSHI به دارندگان فرصت شرکت در تصمیمات مهم و دریافت پاداش میدهد، به طوری که هویت جامعهمحور سوشیسواپ به خوبی در فعالیتهای روزمره آن مشهود است.
- سیستمهای اضافی (مثل استیکینگ، وامدهی و غیره):ویژگیهایی مانند BentoBox و Kashi، امکان مدیریت داراییهای مختلف و دریافت وام را به صورت غیرمتمرکز و با انعطافپذیری بالا فراهم میکند.
- جامعه فعال و توکنهای پاداشدهی: سوشیسواپ با سیاست توزیع پاداش مستمر به دارندگان SUSHI، مشارکت جامعه را تشویق کرده و فضای تعاملی مطلوبی را ایجاد نموده است.
- ویژگیهای منحصربهفرد مانند BentoBox و Kashi: ویژگی BentoBox به عنوان خزانهای چندمنظوره، مدیریت منابع را بهبود داده و Kashi امکان ایجاد بازارهای وام براساس توکنهای مختلف را فراهم میآورد.
چالشها و معایب یونیسواپ
بررسی مزایا و معایب یونی سواپ و سوشی سواپ به درک بهتر این دو پروژه کمک میکند. علیرغم موفقیت چشمگیر یونیسواپ، برخی چالشهای فنی و ساختاری همچنان وجود دارند. یکی از مهمترین نقاط ضعف این پلتفرم، وابستگی کامل به شبکه اتریوم است که با توجه به مکانیسم گس (Gas)، کارمزدهای معاملات را بهشدت افزایش داده است و گاهی کاربران را با هزینههای غیرقابلپیشبینی مواجه میسازد.
همچنین پشتیبانی یونیسواپ از شبکههای بلاکچینی دیگر، نسبت به رقبایی مثل سوشیسواپ محدودتر است و این محدودیت ممکن است مانعی برای توسعه بیشتر باشد.
چالشها و معایب سوشیسواپ
امنیت همواره یکی از دغدغههای کاربران در فضای رمز ارزها بوده و سوشیسواپ نیز از این مساله مستثنا نبوده است. این پلتفرم در گذشته تجربه حملههای مخربی را داشته که اعتماد برخی کاربران را متزلزل کرده است.
از سوی دیگر، حجم نقدینگی در سوشیسواپ معمولا کمتر از یونیسواپ بوده و این موضوع میتواند باعث افزایش لغزش قیمت و کاهش کیفیت اجرای معاملات شود، بهویژه در مواقع نوسانهای شدید بازار.
شباهتهای یونیسواپ و سوشیسواپ
یونیسواپ و سوشیسواپ هر دو از مدل استخر نقدینگی برای انجام تراکنشها استفاده میکنند و به کاربران این امکان را میدهند که بدون نیاز به کارگزار ارزهای دیجیتال را مبادله کنند. در هر دو پلتفرم، کاربران با تامین نقدینگی در استخرها میتوانند کارمزد دریافت کنند. همچنین، هر دو صرافی از قراردادهای هوشمند برای انجام تراکنشها بهره میبرند و از توکنهای بومی برای تعامل با اکوسیستم خود استفاده میکنند. بهطور کلی، این دو پلتفرم در نحوه عملکرد مشابه هستند و برای کاربران و سرمایهگذاران گزینههای جذابی به شمار میآیند.
آینده سوشیسواپ و یونیسواپ
آینده سوشیسواپ و یونیسواپ بستگی به پیشرفت فناوری بلاکچین و پذیرش بیشتر صرافیهای غیرمتمرکز دارد. هر دو پلتفرم در حال توسعه ویژگیهای جدید و بهبود عملکرد خود هستند. یونیسواپ بهویژه با گسترش به شبکههای جدید و بهبود مقیاسپذیری، آینده روشنی دارد. سوشیسواپ نیز با اضافه کردن امکاناتی مثل استیکینگ و پشتیبانی از چندین شبکه، میتواند سهم بیشتری از بازار را به دست آورد. هر دو پلتفرم با نوآوریهای خود، در تلاش هستند تا رقابتپذیرتر شده و نیازهای متنوع کاربران را پوشش دهند.
یونی سواپ و سوشی سواپ کدام بهتر است؟
برای بسیاری از افراد سوال است که یونی سواپ یا سوشی سواپ کدام برای سرمایه گذاری بهتر است؟ انتخاب میان یونیسواپ و سوشیسواپ تا حد زیادی به نیاز، تجربه و اهداف کاربر بستگی دارد. یونیسواپ برای افرادی که به دنبال محیطی پایدار، حجم نقدینگی بالا، رابط کاربری ساده و اعتبار بیشتر هستند، گزینهای مناسبتر محسوب میشود. همچنین معاملهگران حرفهای که حجمهای بزرگ جابجا میکنند، از نقدینگی بیشتر یونیسواپ سود میبرند.
در مقابل، سوشیسواپ برای کاربرانی که به استیکینگ و کسب پاداش علاقه دارند یا قصد تعامل بیشتر با جامعه پروژههای جدید و آزمایشی را دارند، جذابتر است. افرادی که تمایل به وامدهی، دریافت بازدهی از داراییها و پشتیبانی از شبکههایی غیر از اتریوم دارند، نیز در سوشیسواپ امکانات بیشتری خواهند یافت.
| شاخص | یونیسواپ | سوشیسواپ |
| سادگی استفاده | بسیار ساده | متوسط/نسبتاً پیچیده |
| نقدینگی | بسیار زیاد | متوسط |
| قابلیتهای جانبی | محدود | گسترده (استیکینگ، وامدهی) |
| جامعه و حاکمیت | نسبتا متمرکز | جامعهمحور و مشارکتی |
| هزینههای کارمزد | نسبتاً بالا (گس اتریوم) | متنوعتر، برخی شبکههای کمهزینه |
نتیجهگیری
یونیسواپ و سوشیسواپ هر دو نقش کلیدی در تکامل صرافیهای غیرمتمرکز ایفا کردهاند و هرکدام نقاط ضعف و قوتی منحصربهفرد دارند. اگر اعتبار پروژه، حجم نقدینگی و سرعت معامله الویت شماست، یونیسواپ انتخاب معقولتری خواهد بود. اما اگر به دنبال قابلیتهای جانبی مانند استیکینگ، پاداشدهی، وامدهی و مشارکت فعال در جامعه پروژهها هستید، سوشیسواپ میتواند گزینهای جذابتر باشد.
